Torpaq hər bir ölkənin ən qiymətli təbii sərvətlərindən biridir. İnsanların yaşayışı, kənd təsərrüfatının inkişafı, ərzaq təhlükəsizliyinin təmin olunması və ekoloji tarazlığın qorunması birbaşa torpaqla bağlıdır. Buna görə də torpaqlardan səmərəli istifadə məsələsi bu gün dünyanın bir çox ölkələrində olduğu kimi Azərbaycanda da mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Torpaqlardan səmərəli istifadə dedikdə torpaq ehtiyatlarının qorunması, düzgün idarə olunması, məhsuldarlığının artırılması və gələcək nəsillər üçün yararlı vəziyyətdə saxlanılması nəzərdə tutulur. Əkinə yararlı torpaqlardan düzgün istifadə kənd təsərrüfatında məhsul bolluğuna, iqtisadi gəlirlərin artmasına və kənd yerlərində məşğulluğun genişlənməsinə şərait yaradır. Əksinə, torpağın düzgün istifadə edilməməsi onun münbitliyinin azalmasına, eroziyaya, şoranlaşmaya və məhsuldarlığın aşağı düşməsinə səbəb olur.
Azərbaycanda kənd təsərrüfatının inkişafı dövlət siyasətinin prioritet istiqamətlərindən biridir. Bu sahədə həyata keçirilən islahatlar torpaqdan istifadənin daha səmərəli təşkilinə xidmət edir. Suvarma sistemlərinin yenilənməsi, meliorasiya tədbirlərinin həyata keçirilməsi, fermerlərə subsidiyaların verilməsi, müasir texnologiyaların tətbiqi torpaqdan istifadə imkanlarını genişləndirir. Xüsusilə işğaldan azad edilmiş ərazilərdə torpaq ehtiyatlarının yenidən kənd təsərrüfatı dövriyyəsinə qaytarılması böyük perspektivlər açır.
Torpaqların münbitliyinin qorunması üçün növbəli əkin sisteminin tətbiqi, gübrələmə işlərinin düzgün aparılması, su ehtiyatlarından qənaətlə istifadə edilməsi və eroziyaya qarşı mübarizə tədbirləri vacibdir. Eyni zamanda ekoloji tarazlığın pozulmaması üçün torpaq örtüyünün çirklənməsinin qarşısı alınmalı, sənaye və məişət tullantılarının torpağa zərər vurmasına yol verilməməlidir.
Torpaqlardan səmərəli istifadə həm də ərzaq təhlükəsizliyi məsələsidir. Əhalinin artdığı müasir dövrdə kənd təsərrüfatı məhsullarına tələbat da artır. Buna görə mövcud torpaq sahələrindən daha məhsuldar və düşünülmüş şəkildə istifadə etmək zərurətə çevrilir. Bu istiqamətdə aqrar sahədə innovasiyaların tətbiqi, rəqəmsal kənd təsərrüfatı və müasir suvarma üsulları xüsusi rol oynayır.
Nəticə etibarilə torpaqlardan səmərəli istifadə iqtisadi inkişafın, ekoloji sabitliyin və cəmiyyətin rifahının əsas şərtlərindən biridir. Torpaq bizə miras deyil, gələcək nəsillərdən əmanətdir. Onu qorumaq, düzgün istifadə etmək və məhsuldarlığını artırmaq hər birimizin ortaq məsuliyyətidir.
Gülnarə Fərəcova
Saatlı rayon Mərkəzi Kitabxananın əməkdaşı
