Münasibətlərin məhz tarixi, mədəni və mənəvi bağlar üzərində qurulması — iki ölkə arasındakı bütün siyasi və iqtisadi uğurların əsas sütunudur. Siyasət və iqtisadiyyat zamanla dəyişə bilər, amma sarsılmaz mənəvi təməl münasibətləri daimi edir. Bu möhkəm təməli xarakterizə edən əsas amilləri belə ümumiləşdirmək olar: Azərbaycan və türkmən xalqları eyni kökdən — Oğuz boyundan gəlirlər. Biz eyni dil qrupuna (türk dillərinin oğuz qrupuna) aidik, bu da xalqlarımızın tərcüməçisiz, bir-birini birbaşa və qəlbən anlamasını təmin edir. Əsrlər boyu Böyük İpək Yolunun üzərində yerləşən bu iki coğrafiya eyni taleyi paylaşıb, oxşar dövlətçilik ənənələrini (Səlcuqlu, Qaraqoyunlu, Ağqoyunlu, Əfşarlar imperiyaları dövründə) yaşayıb. Bizim ortaq qəhrəmanlıq dastanlarımız (“Dədə Qorqud”, “Koroğlu”) hər iki sahildə eyni ruhla oxunur. Şərq ədəbiyyatının dühaları olan nəhəng şəxsiyyətlərimiz xalqlarımızı mənəvi olaraq bir-birinə bağlayır: Türkmən xalqının böyük mütəfəkkiri Maxtımqulu Firaqinin yaradıcılığı Azərbaycanda çox sevilir və dərindən öyrənilir. Eyni şəkildə Nizami Gəncəvi, İmadəddin Nəsimi və Məhəmməd Füzuli kimi dühahlarımızın irsi Türkmənistanda milli sərvət kimi uca tutulur. Hər iki xalq eyni dini dəyərləri bölüşür. Toy-nişan adətlərimizdən tutmuş, geyim mədəniyyətinə (məsələn, türkmən xalçaları ilə Azərbaycan xalçaçılıq məktəbinin naxışlarındakı heyrətamiz bənzərliklər), ağsaqqal-ağbirçək institutuna və qonaqpərvərlik ənənələrinə qədər hər şey eynidir. Baharın rəmzi olan Novruz bayramı hər iki ölkədə ən əziz milli bayram kimi eyni rituallarla qeyd olunur.
Samir Talıbov
Saatlı Tarix-Diyarşünaslıq Muzeyinin əməkdaşı




