Azərbaycan və Özbəkistan arasında münasibətlər qədim tarixi, ortaq mədəni irsi, dil və mənəvi dəyərlər üzərində formalaşaraq bu gün yüksək səviyyəli dövlətlərarası əməkdaşlığa çevrilib. Əsrlər boyu xalqlarımız arasında mövcud olmuş qarşılıqlı rəğbət və həmrəylik müasir dövrdə iki ölkənin siyasi, iqtisadi və humanitar əlaqələrinin möhkəm əsasını təşkil edir. Bu münasibətlər zaman keçdikcə daha da zənginləşərək strateji tərəfdaşlıq və müttəfiqlik səviyyəsinə yüksəlib.
Azərbaycan–Özbəkistan əlaqələrinin inkişafında hər iki ölkənin dövlət rəhbərlərinin siyasi iradəsi mühüm rol oynayır. Prezident İlham Əliyev ilə Özbəkistan Prezidenti Şavkat Mirziyoyev arasında mövcud olan dostluq, qarşılıqlı hörmət və etimad iki ölkə arasında münasibətlərin daha da dərinləşməsinə imkan yaradıb. Liderlərin qarşılıqlı səfərləri, keçirdikləri görüşlər və əldə olunan razılaşmalar əməkdaşlığın konkret layihələrlə möhkəmləndirilməsinə şərait yaradıb.
Hazırda Azərbaycan və Özbəkistan arasında siyasi dialoq yüksək səviyyədədir. İki ölkə regional və beynəlxalq məsələlərdə bir-birinin mövqeyinə hörmətlə yanaşır, müxtəlif beynəlxalq və regional təşkilatlar çərçivəsində qarşılıqlı dəstək nümayiş etdirirlər. Xüsusilə Türk Dövlətləri Təşkilatı çərçivəsində əməkdaşlığın genişləndirilməsi ortaq maraqların daha effektiv şəkildə həyata keçirilməsi baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır. Azərbaycan və Özbəkistan Türk dünyasının birliyinin və həmrəyliyinin gücləndirilməsində fəal mövqe nümayiş etdirən dövlətlər sırasındadır.
İqtisadi sahədə də əməkdaşlıq üçün geniş imkanlar mövcuddur. Qarşılıqlı ticarət dövriyyəsinin artırılması, investisiyaların təşviqi, sənaye kooperasiyasının genişləndirilməsi və birgə istehsal müəssisələrinin yaradılması iki ölkənin iqtisadi potensialından daha səmərəli istifadə etməyə imkan verir. Azərbaycan və Özbəkistanın müxtəlif sahələrdə mövcud imkanlarını birləşdirməsi yeni iqtisadi layihələrin həyata keçirilməsinə, məhsulların yeni bazarlara çıxarılmasına və sahibkarlar arasında əlaqələrin genişlənməsinə şərait yaradır.
Nəqliyyat və logistika sahəsində əməkdaşlıq da xüsusi perspektivlərə malikdir. Azərbaycanın Avropa ilə Asiyanı birləşdirən mühüm nəqliyyat qovşaqlarından birinə çevrilməsi və Özbəkistanın Mərkəzi Asiyada əlverişli coğrafi mövqeyi iki ölkənin tranzit imkanlarını artırır. Orta Dəhlizin inkişafı Azərbaycan və Özbəkistan üçün yeni iqtisadi imkanlar açmaqla yanaşı, Mərkəzi Asiya ilə Avropa arasında yükdaşımaların daha səmərəli təşkilinə xidmət edir. Bu istiqamətdə birgə fəaliyyət regional nəqliyyat əlaqələrinin genişlənməsinə mühüm töhfə verə bilər.
Əlaqələrin mühüm istiqamətlərindən biri də mədəni-humanitar əməkdaşlıqdır. Azərbaycan və Özbəkistan xalqlarını birləşdirən ortaq tarixi və mədəni irs bu sahədə geniş imkanlar yaradır. Təhsil, elm, mədəniyyət, incəsənət və turizm sahələrində həyata keçirilən layihələr xalqlarımızın bir-birini daha yaxından tanımasına və dostluq münasibətlərinin gələcək nəsillər arasında da qorunmasına xidmət edir. Gənclər arasında əlaqələrin gücləndirilməsi isə bu qardaşlığın uzunmüddətli perspektivdə daha möhkəm təməl üzərində inkişafına imkan verir.
Azərbaycan və Özbəkistanın münasibətlərində Qarabağ və işğaldan azad edilmiş ərazilərin bərpası istiqamətində əməkdaşlıq da xüsusi yer tutur. Özbəkistanın Azərbaycanın ərazi bütövlüyünə və suverenliyinə göstərdiyi dəstək, eləcə də azad edilmiş ərazilərdə həyata keçirilən layihələrdə iştirakı qardaş ölkənin Azərbaycana münasibətinin mühüm göstəricisidir. Bu cür təşəbbüslər həm dövlətlərarası əlaqələri möhkəmləndirir, həm də xalqlarımız arasındakı mənəvi bağlılığın real nümunəsini ortaya qoyur.
Bütün bunlar Azərbaycan və Özbəkistan münasibətlərinin yalnız siyasi maraqlara deyil, dərin tarixi və mənəvi bağlara əsaslandığını göstərir. Qarşılıqlı etimad, ortaq dəyərlər, iqtisadi maraqlar və strateji baxışlar iki ölkənin gələcək əməkdaşlığı üçün möhkəm zəmin yaradır. Əminliklə demək olar ki, Azərbaycan–Özbəkistan münasibətləri bundan sonra da inkişaf edəcək, yeni əməkdaşlıq istiqamətləri ilə zənginləşəcək və Türk dünyasının birliyinin daha da güclənməsinə mühüm töhfə verəcək.
Rauf Salmanov
Saatlı rayon Heydər Əliyev Mərkəzinin əməkdaşı
